Từ KOL, KOC đến người bán đa kênh: Thu nhập trên nền tảng số sẽ được tính thuế thế nào?

Người kinh doanh trên sàn thương mại điện tử, mạng xã hội hay các nền tảng số sẽ không chỉ căn cứ vào từng kênh bán hàng riêng lẻ để tính thuế, mà phải tổng hợp toàn bộ doanh thu phát sinh nhằm xác định đúng nghĩa vụ thuế, theo hướng dẫn của cơ quan thuế.

Tại hội thảo “Những quy định quan trọng khi triển khai chính sách thuế mới - Thuế và hóa đơn điện tử trong thương mại điện tử và bán hàng đa kênh”, bà Nguyễn Thị Lan Anh, Trưởng ban Pháp chế (Cục Thuế, Bộ Tài chính), cho biết Nghị định 253/2026/NĐ-CP liên quan trực tiếp đến thuế thu nhập cá nhân đối với hoạt động thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số và bán hàng đa kênh.

Theo bà Lan Anh, việc kinh doanh qua sàn thương mại điện tử, mạng xã hội hay nền tảng số không làm thay đổi bản chất hoạt động kinh doanh.

Người nộp thuế vẫn phải xác định rõ chủ thể kinh doanh, loại thu nhập, doanh thu thực tế phát sinh để thực hiện nghĩa vụ theo quy định.

Đối với các cá nhân bán hàng online, cơ quan thuế lưu ý cần phân loại rõ hoạt động tạo ra thu nhập. Trường hợp cá nhân tự tổ chức hoạt động kinh doanh, có đăng ký kinh doanh và cung cấp dịch vụ độc lập, khoản thu có thể được xác định là thu nhập từ hoạt động kinh doanh.

Trong khi đó, nếu cá nhân thực hiện công việc thông qua hợp đồng với tổ chức, doanh nghiệp khác, khoản thu có thể được xem xét theo tính chất tiền công, tiền lương.

Quy định mới cũng đặt ra yêu cầu rà soát đối với nhóm KOL, KOC, người làm tiếp thị liên kết (affiliate), sáng tạo nội dung số. Theo cơ quan thuế, cách gọi phổ biến trên thị trường không quyết định nghĩa vụ thuế; việc xác định thu nhập phụ thuộc vào bản chất hợp đồng, quyền và nghĩa vụ giữa các bên cũng như doanh thu thực tế.

Với cá nhân kinh doanh có nhiều loại hình hoạt động, mức thuế áp dụng sẽ phụ thuộc vào ngành nghề. Chẳng hạn, hoạt động cung cấp dịch vụ nội dung thông tin số được xác định theo nhóm ngành dịch vụ, với mức thuế suất tương ứng theo quy định hiện hành.

Cơ quan thuế cũng lưu ý cá nhân kinh doanh trên nền tảng nước ngoài nhưng có doanh thu phát sinh tại Việt Nam vẫn phải thực hiện nghĩa vụ thuế đối với phần thu nhập này.

Để tránh sai sót, người nộp thuế được khuyến nghị thực hiện ba bước: xác định đúng loại thu nhập và ngành nghề kinh doanh; tổng hợp đầy đủ doanh thu từ tất cả kênh bán hàng; lưu giữ hợp đồng, dữ liệu giao dịch, chứng từ, sao kê để phục vụ đối soát và quyết toán thuế.

Bà Lan Anh nhấn mạnh, việc một số nền tảng đã khấu trừ thuế không đồng nghĩa cá nhân đã hoàn tất toàn bộ nghĩa vụ. Người có nhiều nguồn thu nhập vẫn cần tổng hợp lại để xác định số thuế phải nộp theo quy định.