VN-Index giảm 3 tuần liên tiếp, cổ phiếu dẫn dắt lần lượt mất MA50: Chuyên gia khuyến nghị gì?

Kết thúc tuần giao dịch 28/9-2/10, VN-Index giảm 47,4 điểm (-2,66%) so với tuần trước, xuống còn 1.737,71 điểm. Đây là tuần giảm thứ ba liên tiếp, đồng thời đánh dấu phiên giảm điểm thứ 5 liên tiếp của chỉ số, đưa VN-Index về vùng thấp nhất kể từ cuối tháng 7, trong bối cảnh thanh khoản tiếp tục suy yếu.

Giá trị giao dịch (GTGD) khớp lệnh bình quân trên HoSE đạt 11.967 tỷ đồng/phiên, giảm 2,89% so với tuần trước và thấp hơn 15,18% so với mức bình quân 5 tuần.

Xét theo quy mô vốn hóa, dòng tiền trong tuần qua có xu hướng dịch chuyển từ nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn sang nhóm vốn hóa vừa. Tỷ trọng giao dịch của VN30 giảm mạnh từ 61,9% xuống 54,8%, mức thấp nhất trong nhiều tuần gần đây. Ngược lại, tỷ trọng giao dịch của VNMID tăng từ 30,8% lên 38%, trong khi VNSML giảm nhẹ từ 6% xuống 5,7%.

Trao đổi với chúng tôi, ông Võ Văn Huy - Giám đốc Khách hàng cao cấp tại CTCP Chứng khoán DNSE cho biết số liệu phiên 2/10 cho thấy áp lực bán đã lan rộng. Trên HoSE, có 216 mã giảm giá, trong khi chỉ 90 mã tăng, tức số mã giảm gấp 2,4 lần số mã tăng. Trên cả ba sàn, nhóm ngân hàng có 23 mã giảm và 5 mã tăng, còn nhóm chứng khoán ghi nhận 30 mã giảm và 5 mã tăng. Theo ông Huy, đây là dấu hiệu cho thấy sự suy yếu đã vượt ra ngoài phạm vi một vài cổ phiếu riêng lẻ.

Nhiều cổ phiếu dẫn dắt đã đánh mất đường trung bình động 50 phiên (MA50), phản ánh sức mạnh của nhóm này đang suy giảm. Tuy nhiên, trạng thái của từng cổ phiếu có sự khác biệt. LPB đã nằm dưới MA50 trong một thời gian, trong khi STB và HCM mới đánh mất đường trung bình này. Riêng VIC vẫn đang giằng co quanh MA50.

Theo ông Huy, MA50 là công cụ theo dõi xu hướng. Tín hiệu đáng lo ngại hơn xuất hiện khi cổ phiếu đánh mất vùng hỗ trợ với khối lượng giao dịch lớn, phục hồi yếu và tiếp tục chịu áp lực bán tại vùng giá vừa đánh mất. Ngược lại, nếu nhanh chóng lấy lại MA50 và duy trì được lực cầu, đây có thể chỉ là một nhịp phá vỡ tạm thời.

Trong bối cảnh đó, ông Huy cho biết sẽ theo dõi khả năng xuất hiện những nhóm cổ phiếu dẫn dắt thay thế. Nếu một số ngành vẫn giữ được nền giá và thu hút dòng tiền, thị trường có thể tìm lại trạng thái cân bằng. Ngược lại, nếu những nhóm còn duy trì sức mạnh cũng đánh mất các ngưỡng hỗ trợ, nhà đầu tư cần gia tăng mức độ phòng thủ.

Chứng khoán về vùng giá thấp, có nên mua vào?

Đánh giá về mặt bằng định giá hiện tại, ông Huy cho rằng thị trường đã trở nên đáng quan tâm, song cần phân biệt giữa mức giá hấp dẫn và thời điểm giải ngân thuận lợi.

Với những doanh nghiệp duy trì được tăng trưởng, có dòng tiền tốt và tình hình tài chính lành mạnh, việc giá cổ phiếu giảm có thể mở ra cơ hội đầu tư. Tuy nhiên, P/E thấp chưa chắc đã đồng nghĩa với mức định giá hấp dẫn nếu lợi nhuận đang ở đỉnh chu kỳ hoặc bao gồm nhiều khoản thu nhập bất thường.

Theo ông Huy, nhà đầu tư dài hạn có thể giải ngân thăm dò và chia vốn thành nhiều phần. Trong khi đó, nhà đầu tư ngắn hạn nên chờ cổ phiếu ngừng tạo đáy thấp hơn, độ rộng thị trường cải thiện và lực cầu phục hồi. Một phiên tăng mạnh chưa đủ để xác nhận thị trường tạo đáy, mà cần theo dõi khả năng duy trì thành quả trong những phiên tiếp theo.

Định giá hấp dẫn là cơ sở để chuẩn bị mua vào, còn dòng tiền cải thiện mới là tín hiệu để gia tăng tỷ trọng.

Về chiến lược quản trị danh mục, ông Huy cho rằng nhà đầu tư cần đánh giá lại các khoản đầu tư dựa trên triển vọng hiện tại, thay vì bị chi phối bởi giá mua ban đầu. Câu hỏi quan trọng cần đặt ra là: “Nếu hôm nay đang cầm tiền, tôi có còn muốn mua cổ phiếu này không?”.

Đối với những cổ phiếu đã mất vùng hỗ trợ, phục hồi yếu hoặc có nền tảng kinh doanh suy giảm, nhà đầu tư nên chủ động cân nhắc giảm tỷ trọng. Nếu kịch bản giao dịch ngắn hạn không còn phù hợp, không nên chuyển sang nắm giữ dài hạn chỉ để tránh ghi nhận khoản lỗ.

Ngược lại, với những doanh nghiệp có chất lượng tốt nhưng giá cổ phiếu giảm theo diễn biến chung của thị trường, nhà đầu tư có thể tiếp tục nắm giữ nếu triển vọng lợi nhuận và sức khỏe tài chính vẫn phù hợp với luận điểm đầu tư ban đầu. Tuy nhiên, cần kiểm soát tỷ trọng và tránh bình quân giá chỉ vì cổ phiếu đã giảm sâu.

Về quản trị vốn, ông Huy lưu ý một khoản lỗ 20% đòi hỏi mức tăng 25% để hòa vốn, trong khi khoản lỗ 30% cần mức tăng gần 43%. Điều này cho thấy việc bảo vệ vốn từ sớm có thể giúp giảm đáng kể áp lực phục hồi danh mục.

Cơ cấu sang những cổ phiếu có sức mạnh giá tốt hơn là một phương án đáng cân nhắc, nhưng cần đi kèm với việc đánh giá chất lượng doanh nghiệp và mức định giá phù hợp. Việc một cổ phiếu giảm ít hơn thị trường chưa đủ để khẳng định đó là lựa chọn đầu tư tốt.

Trước mắt, nhà đầu tư nên ưu tiên giảm tỷ lệ ký quỹ (margin) về mức an toàn. Có thể tận dụng các nhịp hồi phục để cơ cấu danh mục nếu tài khoản vẫn còn dư địa. Trong trường hợp sử dụng đòn bẩy ở mức cao hoặc vượt quá giới hạn rủi ro, cần chủ động xử lý sớm. Số tiền thu về từ việc cơ cấu cũng không nhất thiết phải giải ngân ngay.

Mục tiêu là xây dựng danh mục có triển vọng tốt hơn và mức độ rủi ro phù hợp hơn, thay vì cố gắng lấy lại khoản lỗ bằng mọi giá.