Bộ Xây dựng: Nhiều địa phương quy hoạch đất làm nhà ở xã hội nhưng vẫn chậm triển khai

Quy hoạch nhiều nhưng triển khai vẫn chậm

Theo báo cáo của Bộ Xây dựng về tình hình phát triển nhà ở xã hội, lũy kế đến nay cả nước có 875 dự án nhà ở xã hội đang được triển khai, quy mô 773.457 căn, với tổng mức đầu tư khoảng 637.019 tỷ đồng.

Số lượng dự án đã hoàn thành, khởi công hoặc được chấp thuận chủ trương đầu tư hiện đạt khoảng 77% mục tiêu của Đề án xây dựng ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội.

Một số địa phương được đánh giá có kết quả nổi bật gồm Hải Phòng, Đà Nẵng, Thái Nguyên, Hưng Yên, Bắc Ninh, Thanh Hóa, Nghệ An, Khánh Hòa và Cà Mau.

Đối với nhà ở cho thuê, cả nước hiện có 205.074 căn thuộc tài sản công, trong đó 188.025 căn đang được khai thác và 17.049 căn chưa bố trí sử dụng.

Theo Bộ Xây dựng, trên phạm vi cả nước đã quy hoạch khoảng 1.986 vị trí, tương đương 10.279ha đất dành cho phát triển nhà ở xã hội. Phần lớn địa phương đã hoàn thành việc bố trí quỹ đất phục vụ mục tiêu này.

Nhiều địa phương còn dành quỹ đất tại các vị trí thuận lợi, gần trung tâm đô thị hoặc khu công nghiệp, bảo đảm kết nối hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội. Trong đó, TP. HCM dẫn đầu với khoảng 1.740ha, Đồng Nai 1.723ha, Hà Nội 1.555ha, Bắc Ninh 754ha, Tây Ninh 570ha và Quảng Ngãi 461ha.

Tuy nhiên, bên cạnh những địa phương làm tốt, Bộ Xây dựng cho biết vẫn còn không ít nơi chưa thực sự quan tâm phát triển nhà ở xã hội.

Theo cơ quan này, nhiều địa phương chưa bố trí ngân sách để thực hiện bồi thường, hỗ trợ tái định cư và đầu tư hạ tầng kỹ thuật nhằm tạo quỹ đất sạch giao cho nhà đầu tư triển khai dự án.

Không ít khu đất quy hoạch nhà ở xã hội lại nằm xa trung tâm đô thị, xa khu công nghiệp, trong khi hệ thống giao thông kết nối còn yếu, khiến việc đi lại, sinh hoạt và làm việc của người dân gặp nhiều khó khăn.

"Mặc dù công tác phát triển nhà ở xã hội thời gian qua đã đạt được những kết quả tích cực, song nhìn chung nguồn cung thực tế đưa ra thị trường vẫn còn hạn chế, chưa đáp ứng tương xứng với nhu cầu rất lớn của công nhân, người lao động và các đối tượng thu nhập thấp tại các đô thị, khu công nghiệp, nhất là nhà ở cho thuê", Bộ Xây dựng nhận định.

Nhiều rào cản từ thủ tục đến vốn

Bên cạnh câu chuyện quỹ đất, Bộ Xây dựng cho rằng tiến độ phát triển nhà ở xã hội còn bị ảnh hưởng bởi nhiều điểm nghẽn khác.

Ở một số địa phương, thủ tục liên quan đến đầu tư, đất đai, xây dựng và nhà ở vẫn kéo dài, làm tăng thời gian chuẩn bị dự án cũng như chi phí của doanh nghiệp.

Trong khi đó, việc tiếp cận tín dụng ưu đãi vẫn gặp nhiều khó khăn. Các dự án nhà ở xã hội đòi hỏi vốn đầu tư lớn, thời gian thu hồi kéo dài, đặc biệt là các dự án nhà ở cho thuê. Tuy nhiên, nguồn vốn hỗ trợ từ ngân sách Nhà nước hiện còn hạn chế và chưa đáp ứng nhu cầu thực tế.

Ngoài ra, quá trình sắp xếp đơn vị hành chính, tổ chức chính quyền địa phương hai cấp cùng việc điều chỉnh các quy hoạch liên quan cũng phát sinh yêu cầu rà soát, cập nhật và tích hợp lại quy hoạch sử dụng đất, chương trình phát triển đô thị, ảnh hưởng nhất định đến tiến độ chuẩn bị đầu tư và triển khai các dự án bất động sản.

Trong giai đoạn tới, Bộ Xây dựng cho biết sẽ chuyển trọng tâm từ phát triển chủ yếu nhà ở thương mại sang phát triển đồng thời nhà ở thương mại và nhà ở cho thuê, trong đó xác định nhà ở cho thuê là phân khúc chiến lược, dài hạn phục vụ số đông người dân.