Chính thức: 'Nữ đại gia xăng dầu' Chu Thị Thành bị tuyên phạt 18 năm tù

Chiều 5/11, Tòa án nhân dân (TAND) TP. Hà Nội tuyên án sơ thẩm đối với bà Chu Thị Thành (66 tuổi, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tập đoàn Thiên Minh Đức) cùng 22 đồng phạm trong vụ án tham ô tài sản, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách Nhà nước và trốn thuế xảy ra tại doanh nghiệp này cùng các đơn vị liên quan.

Theo phán quyết của Hội đồng xét xử (HĐXX), bà Chu Thị Thành bị tuyên phạt 15 năm tù về tội "Tham ô tài sản" và 3 năm tù về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách Nhà nước". Tổng hợp hình phạt, nữ đại gia xăng dầu phải chấp hành 18 năm tù và nộp phạt bổ sung 250 triệu đồng.

HĐXX xác định bà Thành giữ vai trò chủ mưu, trực tiếp chỉ đạo các sai phạm tại Tập đoàn Thiên Minh Đức trong giai đoạn 2020-2022. Bị cáo lợi dụng chức vụ Chủ tịch HĐQT để chỉ đạo cấp dưới bán xăng dầu cho khách hàng nhưng không xuất hóa đơn. Số tiền thu được được đưa về quỹ công ty, trong khi doanh nghiệp không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ trích lập Quỹ bình ổn giá xăng dầu theo quy định.

Theo cáo trạng, Tập đoàn Thiên Minh Đức đã bán hơn 107 triệu lít xăng dầu, trị giá trên 1.300 tỷ đồng nhưng không xuất hóa đơn. Việc này khiến doanh nghiệp không trích lập hơn 67 tỷ đồng vào Quỹ bình ổn giá xăng dầu. Tổng số tiền quỹ bị chiếm đoạt được xác định hơn 79 tỷ đồng.

Sau đó, bà Thành tiếp tục chỉ đạo cấp dưới tìm các doanh nghiệp mua hóa đơn khống để hợp thức hóa lượng xăng dầu đã bán. Cơ quan truy tố xác định doanh nghiệp đã xuất khống 153 hóa đơn giá trị gia tăng cho 21 công ty, tương ứng hơn 72 triệu lít xăng dầu, trị giá gần 842 tỷ đồng. Hành vi bán hóa đơn trái phép giúp các bị cáo thu lợi bất chính hơn 20,6 tỷ đồng.

HĐXX đánh giá đây là vụ án đặc biệt nghiêm trọng, diễn ra trong thời gian dài, có sự tham gia của nhiều bị cáo với các hành vi phạm tội liên quan chặt chẽ. Các bị cáo đã phối hợp thực hiện sai phạm nhằm thu lợi bất chính, gây thiệt hại lớn cho tài sản Nhà nước.

Theo HĐXX, Quỹ bình ổn giá xăng dầu là công cụ tài chính quốc gia, được hình thành từ đóng góp của người tiêu dùng nhằm phục vụ chính sách điều tiết kinh tế vĩ mô và bảo đảm an ninh năng lượng. Việc lợi dụng chức vụ, quyền hạn để chiếm đoạt tiền từ quỹ xâm phạm quyền sở hữu tài sản Nhà nước, ảnh hưởng đến hoạt động quản lý kinh tế và uy tín của doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu.

HĐXX nhận định các bị cáo có đầy đủ năng lực nhận thức, biết hành vi của mình vi phạm pháp luật nhưng vẫn cố ý thực hiện vì động cơ vụ lợi hoặc làm theo chỉ đạo.

Trong quá trình xét xử, bà Thành khai việc bán xăng dầu không xuất hóa đơn xuất phát từ khó khăn kinh doanh do dịch COVID-19. Năm 2020, dịch bệnh bùng phát, giá xăng dầu thế giới giảm mạnh khiến doanh nghiệp chịu áp lực tiêu thụ hàng tồn kho và thanh toán các hợp đồng nhập khẩu.

Theo lời khai của bị cáo, một số cấp dưới đề xuất phương án bán hàng không xuất hóa đơn nhằm tăng lượng tiêu thụ. Bà Thành đồng ý với chủ trương này với mục đích giải phóng hàng tồn kho, thu hồi vốn và duy trì hoạt động doanh nghiệp.

Tại phiên tòa, chủ tọa phân tích việc bán xăng dầu không xuất hóa đơn đồng nghĩa với việc doanh nghiệp không thực hiện nghĩa vụ trích lập Quỹ bình ổn giá theo quy định. Sau khi nghe phân tích, bà Thành thừa nhận sai phạm và cho biết đã nộp gần 100 tỷ đồng để khắc phục hậu quả.

HĐXX ghi nhận việc bị cáo nộp lại số tiền lớn để khắc phục thiệt hại là tình tiết giảm nhẹ khi quyết định hình phạt.

Cùng bị xét xử về 2 tội danh "Tham ô tài sản" và "Mua bán trái phép hóa đơn", bị cáo Mai Anh Tuyên - cựu Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Thiên Minh Đức, lĩnh 9 năm 6 tháng tù. Lê Thanh An - cựu Phó Tổng Giám đốc, bị tuyên phạt 8 năm 6 tháng tù. Nguyễn Thị Bích Liên - cựu kế toán trưởng doanh nghiệp, nhận tổng mức án 10 năm 6 tháng tù.

Đáng chú ý, bị cáo Hà Ngọc Vinh (40 tuổi) - cựu kế toán PVOIL Vũng Áng, bị tuyên phạt tù chung thân về tội "Tham ô tài sản".

Theo cáo trạng, trong gần 9 năm, Vinh lợi dụng sơ hở trong công tác quản lý kho và hệ thống kế toán để 187 lần bán xăng dầu không xuất hóa đơn cho Cao Bảo Ngọc - Giám đốc Công ty TNHH Thương mại Tổng hợp xăng dầu Việt Trung. Tổng lượng xăng dầu bị chiếm đoạt hơn 5 triệu lít, trị giá trên 94 tỷ đồng. Trong đó, Vinh chiếm đoạt hơn 89 tỷ đồng, còn Cao Bảo Ngọc hưởng lợi hơn 4,6 tỷ đồng.

Để che giấu hành vi, Vinh không cập nhật đầy đủ chứng từ lên phần mềm quản lý, đồng thời sửa số liệu xuất hàng của khách hàng khác và làm giả biên bản giao nhận nhằm cân đối lượng hàng tồn kho.

Tại phiên tòa, Vinh khai đã sử dụng toàn bộ số tiền chiếm đoạt để đánh bạc trực tuyến qua trang Fun88 và thua hết. Bị cáo cho biết đã bán đất do ông bà, tổ tiên để lại cùng căn nhà của mình để khắc phục hậu quả. Đến thời điểm xét xử, Vinh mới nộp lại hơn 6,2 tỷ đồng.

HĐXX xác định bị cáo không còn khả năng thi hành án nên không áp dụng hình phạt bổ sung bằng tiền. Ngoài án tù chung thân, Vinh phải thực hiện nghĩa vụ bồi thường theo phán quyết của tòa.

Các bị cáo còn lại trong vụ án bị tuyên phạt từ 10 tháng tù treo đến 11 năm tù hoặc phạt tiền từ 200 triệu đồng, tùy vai trò và hành vi phạm tội.

Vụ án được đưa ra xét xử sau quá trình điều tra các sai phạm trong hoạt động kinh doanh xăng dầu tại Tập đoàn Thiên Minh Đức, PVOIL Vũng Áng và một số doanh nghiệp liên quan. Tổng số tiền các bị cáo đã nộp để khắc phục hậu quả liên quan đến các sai phạm tại Thiên Minh Đức là hơn 100 tỷ đồng.