Đón 3 tin vui về xăng, điện và thuế, doanh nghiệp Việt được giảm áp lực chi phí ra sao?

Tại talkshow "Xăng giảm, điện giảm liệu lạm phát có giảm?", ngày 2/11, ông Nguyễn Minh Tuấn, CEO AFA Capital, đánh giá loạt chính sách liên quan đến giá điện, xăng dầu và thuế đang tạo ra những tác động tích cực đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Theo ông Tuấn, điểm đáng chú ý đầu tiên là giá bán lẻ điện bình quân chính thức giảm 2% từ ngày 1/11/2026, xuống còn 2.159,9 đồng/kWh, chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng (VAT).

Đây là lần đầu tiên sau 20 năm giá bán lẻ điện bình quân được điều chỉnh giảm, trong bối cảnh suốt thời gian dài trước đó, giá điện chủ yếu đi theo chiều hướng tăng.

Giá điện giảm, nhiều ngành sản xuất được hưởng lợi

Phân tích tác động của chính sách này, ông Tuấn cho rằng cần nhìn rộng hơn phạm vi hóa đơn điện của các hộ gia đình. Bởi giá bán lẻ điện bình quân không chỉ liên quan đến nhóm khách hàng sinh hoạt mà còn bao gồm các nhóm sản xuất, kinh doanh và những đối tượng sử dụng điện khác.

Đáng chú ý, những ngành tiêu thụ nhiều điện như thép, xi măng và dệt may có cơ hội tiết giảm chi phí đầu vào khi giá điện điều chỉnh giảm.

Theo tính toán được ông Tuấn dẫn từ số liệu của Hiệp hội Thẩm định giá, nếu giá điện giảm 2%, chi phí của ngành xi măng có thể giảm khoảng 0,3%, ngành dệt may giảm 0,2% và ngành thép giảm 0,12%.

Đây đều là những ngành có vai trò quan trọng đối với hoạt động sản xuất và đầu tư, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh triển khai các dự án hạ tầng, đầu tư công.

Ông Tuấn phân tích, khi chi phí điện giảm, doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng có thêm điều kiện tiết giảm giá thành. Tác động này không chỉ dừng lại ở từng doanh nghiệp mà còn có thể lan tỏa sang chi phí xây dựng, giá vật liệu và nhóm hàng hóa liên quan.

Một trong những cấu phần đáng chú ý là CPI nhóm nhà ở và vật liệu xây dựng, hiện chiếm gần 20% trọng số CPI theo số liệu ông Tuấn đề cập.

Do đó, giảm giá điện được xem là một trong những giải pháp góp phần kiểm soát chi phí đầu vào, qua đó hỗ trợ kiềm chế lạm phát.

Thuế xăng về 0%, giảm thêm áp lực chi phí nhiên liệu

Bên cạnh giá điện, chính sách thuế đối với xăng dầu cũng được ông Tuấn đánh giá là một động thái hỗ trợ quan trọng.

Theo chia sẻ tại talkshow, từ ngày 1/11/2026, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng được đưa về mức 0%. Chính sách này tiếp nối các biện pháp giảm thuế đã được triển khai trước đó, gồm thuế nhập khẩu ưu đãi, thuế bảo vệ môi trường và thuế giá trị gia tăng.

Ông Tuấn cho rằng nếu không có các biện pháp miễn, giảm thuế, giá xăng trong nước sẽ chịu áp lực tăng mạnh hơn khi giá nhiên liệu thế giới biến động.

Đáng chú ý, theo phép tính được ông đưa ra, giá xăng bình quân có thể lên tới khoảng 26.500 đồng/lít nếu không có chính sách hỗ trợ. Trong khi đó, khi tính đến tác động của việc giảm thuế tiêu thụ đặc biệt, mức giá được dự phóng có thể xuống khoảng 25.600 đồng/lít.

Tác động của việc giảm giá xăng không chỉ thể hiện trực tiếp trên chi phí đi lại, tiêu dùng của người dân mà còn lan sang hoạt động sản xuất, vận tải và lưu thông hàng hóa.

Theo ông Tuấn, giá xăng dầu có ảnh hưởng đến cả chỉ số giá tiêu dùng (CPI) và chỉ số giá sản xuất (PPI). Trong đó, các ngành khai khoáng, công nghiệp và công nghiệp chế biến, chế tạo đều chịu tác động từ biến động giá nhiên liệu.

Khi giá xăng dầu giảm, chi phí nhiên liệu và vận chuyển có thể được tiết giảm, qua đó tạo điều kiện hạ giá thành sản phẩm. Đây là yếu tố có ý nghĩa với doanh nghiệp trong bối cảnh chi phí nguyên liệu, nhiên liệu và vận tải đang tạo sức ép lên hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Giảm 30% thuế thu nhập, thêm dư địa cho doanh nghiệp

Một chính sách khác được ông Tuấn nhắc đến là việc giảm 30% thuế thu nhập theo từng kỳ đối với doanh nghiệp và hộ kinh doanh có doanh thu dưới 10 tỉ đồng.

Theo thông tin ông dẫn tại talkshow, chính sách áp dụng trong kỳ tính thuế năm 2026 và 2027, giúp giảm nghĩa vụ thuế ngay khi doanh nghiệp kê khai hoặc tạm nộp theo từng kỳ.

Khác với việc giảm giá điện và xăng tác động trực tiếp đến chi phí đầu vào, chính sách thuế này giúp doanh nghiệp giảm nghĩa vụ tài chính, qua đó có thêm nguồn lực duy trì hoạt động và phục vụ sản xuất, kinh doanh.

Ông Tuấn cho rằng cần nhìn nhận những chính sách này trong mối liên hệ với tình hình thực tế của doanh nghiệp. Theo báo cáo PMI tháng 10 được ông dẫn lại, chi phí nguyên liệu, nhiên liệu và vận tải tăng khi giá dầu đi lên, trong khi nhiều doanh nghiệp bắt đầu gặp khó khăn ở cả khâu nhập khẩu và xuất khẩu.

Đáng chú ý, tốc độ tăng của giá đầu vào đang nhanh hơn giá đầu ra, khiến doanh nghiệp chịu sức ép về chi phí và khả năng duy trì biên lợi nhuận.

"Chúng ta cần phải gỡ khó cho doanh nghiệp. Nếu vẫn muốn tăng trưởng GDP ở trên 10% thì người tạo ra GDP chính là các doanh nghiệp", ông Tuấn nhấn mạnh.

Theo ông, việc giảm giá điện, giá xăng cùng các chính sách hỗ trợ thuế đều hướng tới mục tiêu giảm chi phí trung gian, giúp nền kinh tế vận hành với hiệu suất cao hơn và chi phí thấp hơn.

Kiểm soát lạm phát tạo dư địa giảm lãi suất

Không chỉ hỗ trợ doanh nghiệp, việc giảm chi phí điện, xăng và thuế còn được kỳ vọng góp phần kiểm soát lạm phát trong những tháng cuối năm.

Ông Tuấn cho rằng khi người dân phải chi ít hơn cho điện và nhiên liệu, sức mua có thể được cải thiện do có thêm nguồn tiền dành cho các nhu cầu tiêu dùng khác. Ở góc độ sản xuất, chi phí đầu vào giảm cũng tạo điều kiện hạ giá thành hàng hóa, qua đó giảm áp lực lên mặt bằng giá.

Theo dự phóng của đội ngũ phân tích AFA Capital được ông chia sẻ, nếu giá xăng giảm về khoảng 25.600 đồng/lít, đồng thời giá thịt lợn diễn biến theo chiều hướng giảm như kỳ vọng, CPI tháng 10 có thể tăng khoảng 4,59%. Đáng chú ý, ông Tuấn nhìn nhận kiểm soát lạm phát không chỉ là mục tiêu ổn định giá cả mà còn tạo điều kiện để giảm áp lực lên chính sách tiền tệ.

Theo ông, nếu chính sách tài khóa tiếp tục mở rộng, đầu tư công được đẩy mạnh, nhu cầu xây dựng và giải ngân tăng cao trong khi giá nguyên vật liệu vẫn leo thang, chính sách tiền tệ sẽ khó có thêm dư địa hỗ trợ nền kinh tế.

Ngược lại, việc giảm chi phí đầu vào và kiểm soát lạm phát sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc điều hành lãi suất.

Tuy nhiên, ông Tuấn không cho rằng lãi suất sẽ nhanh chóng giảm sâu. Với nhu cầu vốn của nền kinh tế còn rất lớn, ông nhận định mặt bằng lãi suất có thể duy trì ở mức hiện tại trong thời gian dài, ít nhất đến năm 2027.