Dự án du lịch giải ngân 30% vốn trong 3 năm vẫn có thể bị thu hồi ưu đãi

Ưu đãi không thể chỉ dựa vào vốn lớn, đất rộng

Phát biểu tại phiên thảo luận sáng 11/11 về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch, đại biểu Phạm Văn Hòa (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Tháp) đề nghị kiểm soát chặt tiến độ giải ngân các dự án được hưởng ưu đãi.

Theo dự thảo, dự án phải giải ngân tối thiểu 30% tổng vốn đầu tư trong 3 năm. Đại biểu đồng tình với điều kiện này nhưng cho rằng cần quy định rõ chế tài nếu nhà đầu tư chỉ giải ngân đủ tỷ lệ ban đầu rồi triển khai cầm chừng, kéo dài hoặc chuyển nhượng dự án cho người khác không tiếp tục đầu tư.

Ông đề nghị bổ sung cơ chế thu hồi ưu đãi tương tự Luật Đầu tư, tránh tình trạng nhà đầu tư hưởng lợi từ chính sách nhưng không thực hiện đúng cam kết.

Cũng tại phiên thảo luận, đại biểu Lê Hữu Trí (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Khánh Hòa) cho rằng chính sách ưu đãi hiện chủ yếu dựa vào quy mô vốn, diện tích và tính chất dự án, chưa gắn chặt với hiệu quả kinh tế - xã hội.

Theo ông, vốn đầu tư lớn không đồng nghĩa với thu hút nhiều khách, tạo nhiều việc làm hay đóng góp lớn cho ngân sách. Một số dự án sử dụng diện tích đất lớn nhưng khai thác kém hiệu quả, gây lãng phí tài nguyên, không tạo được sản phẩm du lịch hấp dẫn và ít liên kết với người dân địa phương.

Đại biểu đề nghị chuyển từ đánh giá điều kiện đầu vào sang hiệu quả đầu ra, với các tiêu chí như lượng khách, doanh thu, đóng góp ngân sách, việc làm, tỷ lệ lao động địa phương, hiệu quả sử dụng đất và bảo vệ môi trường.

Đồng thời, cần hậu kiểm định kỳ, thu hồi hoặc điều chỉnh ưu đãi đối với dự án chậm triển khai, không đạt cam kết mà không có lý do chính đáng.

“Ưu đãi đầu tư du lịch không nên được xem là phần thưởng cho quy mô vốn mà phải là sự ghi nhận đối với những giá trị mà dự án tạo ra cho nền kinh tế và cộng đồng”, đại biểu nhấn mạnh.

Dự án du lịch phải tạo ra sản phẩm thực chất

Làm rõ các ý kiến, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cho biết dự thảo xác định 5 tiêu chí áp dụng ưu đãi gồm loại hình, địa bàn, quy mô, hiệu quả kinh tế - xã hội và phát triển bền vững. Trong đó, hiệu quả kinh tế - xã hội và phát triển bền vững là hai tiêu chí quan trọng.

Đối với dự án quy mô lớn, dự thảo thiết kế 3 nhóm, bổ sung nhóm dự án du lịch chiến lược có sức lan tỏa và tầm ảnh hưởng quốc tế.

Đáng chú ý, hạng mục du lịch phải chiếm tối thiểu 50% tổng vốn đầu tư; không bao gồm casino, trò chơi điện tử có thưởng, đặt cược và kinh doanh bất động sản nhằm hạn chế trục lợi chính sách.

Tiếp thu ý kiến đại biểu, cơ quan soạn thảo thống nhất bổ sung tiêu chí bảo vệ môi trường, hiệu quả kinh tế đối với cả 3 nhóm dự án và điều kiện giải ngân tối thiểu 30% vốn trong 3 năm. Đồng thời, tiếp tục nghiên cứu thời hạn đưa dự án vào hoạt động.

Bộ trưởng nhấn mạnh dự án du lịch không chỉ là công trình đầu tư mà phải tạo ra sản phẩm du lịch, được đánh giá bằng hiệu quả thực tế của sản phẩm đó.

Cơ quan soạn thảo sẽ tiếp tục rà soát, hoàn thiện dự thảo trước khi trình Quốc hội xem xét.