Sạc ngoài trời tốn thời gian, sạc trong nhà lo an toàn: Hà Nội đang gỡ 'nút thắt' trạm sạc ra sao trước 'giờ G' cấm xe máy xăng, dầu?

Theo kế hoạch đề ra, từ ngày 1/7/2026, thành phố Hà Nội sẽ bắt đầu thí điểm vùng phát thải thấp tại một số phường thuộc vành đai 1 như Hoàn Kiếm, Cửa Nam, Hai Bà Trưng, Văn Miếu - Quốc Tử Giám và các khu vực lân cận. Phạm vi này sẽ tiếp tục được mở rộng ra toàn bộ vành đai 1 và một phần vành đai 2 vào đầu năm 2028, trước khi triển khai diện rộng tại vành đai 3 với tổng cộng 36 phường, xã vào năm 2030.

Theo đó, đối với các khu vực được xác định là vùng phát thải thấp, Hà Nội sẽ không thực hiện đầu tư mới và thực hiện đăng ký mới có kiểm soát các xe cộ sử dụng nhiên liệu hóa thạch khi thải bỏ xe cũ đã hết hạn lưu thông, đặc biệt với các xe thuộc sở hữu của tổ chức. Đồng thời, Hà Nội sẽ cấm lưu thông các xe tải có khối lượng toàn bộ theo thiết kế xác định trong giấy chứng nhận đăng kiểm xe trên 3,5 tấn sử dụng nhiên liệu hóa thạch.

Đối với xe mô tô, xe gắn máy sử dụng nhiên liệu hóa thạch, Hà Nội sẽ cấm xe mô tô, xe gắn máy hoạt động kinh doanh trên nền tảng phần mềm ứng dụng hỗ trợ kết nối vận tải lưu thông trong vùng phát thải thấp.

Đồng thời, cấm xe mô tô, xe gắn máy khác lưu thông vào vùng phát thải thấp theo khung giờ/ thời điểm hoặc khu vực.

Các quy định này đang đặt ra yêu cầu cấp bách về một chiến lược phát triển hạ tầng trạm sạc công cộng bài bản, đảm bảo tính kết nối và kiểm soát chất lượng song hành với hệ thống giao thông chung của thủ đô.

Trước thách thức về hạ tầng sạc, tại tọa đàm “Vùng phát thải thấp - Chủ trương, hạ tầng và giải pháp đảm bảo kết nối liền mạch” vừa diễn ra, ông Nguyễn Tuyển, Trưởng phòng Quản lý vận tải và An toàn giao thông (Sở Xây dựng), khẳng định đây là một nhiệm vụ quyết liệt đòi hỏi cách tiếp cận đồng bộ. Hiện nay, một tổ liên ngành do Sở Xây dựng chủ trì đã được thành lập để rà soát quỹ đất và quy hoạch các điểm đỗ xe cho việc đặt trạm sạc. Qua các đợt khảo sát thực tế tại khu vực Vành đai 1, tổ công tác đã xác định được 110 vị trí có khả năng lắp đặt hạ tầng trạm sạc.

Trên cơ sở đó, Sở Xây dựng đã có báo cáo đề xuất cho phép thí điểm lắp đặt trạm sạc, tủ đổi pin cho phương tiện sử dụng năng lượng sạch trên địa bàn thành phố Hà Nội; báo cáo chấp thuận chủ trương cho phép thí điểm lắp đặt trạm sạc, tủ đổi pin tại các điểm đỗ xe trên địa bàn thành phố Hà Nội do Công ty TNHH MTV Khai thác điểm đỗ Hà Nội được giao quản lý để triển khai thực hiện.

Thực tế cho thấy, đối với xe máy điện, việc phát triển trạm sạc gặp nhiều khó khăn do số lượng xe hai bánh lớn, trong khi thời gian sạc mất từ 3-6 giờ. Việc sạc ngoài trời tốn thời gian, còn sạc trong nhà có những băn khoăn về an toàn. Vì vậy, để giải quyết vấn đề này, Sở Xây dựng đã phối hợp với một số hãng lớn và các địa phương rà soát, nghiên cứu phương án trạm đổi pin cho xe máy điện - giải pháp giúp rút ngắn thời gian, thuận tiện hơn cho người sử dụng.

Thành phố đã xác định đây là nội dung quan trọng và tiến hành rà soát các bãi đỗ xe đủ điều kiện như bến xe Giáp Bát, Mỹ Đình, Nước Ngầm, Gia Lâm… Trong đó, đã có đơn vị triển khai việc lắp đặt trạm sạc.

Theo ông Nguyễn Tuyển, quan điểm xuyên suốt của thành phố là triển khai trước tại những nơi đủ điều kiện, đồng thời, với các khu vực còn lại, thành phố sẽ tiếp tục rà soát quy hoạch bãi đỗ xe, trạm dừng nghỉ để từng bước đưa trạm sạc vào hệ thống hạ tầng giao thông đô thị.

Trong thời gian tới, Sở Xây dựng sẽ tiếp tục phối hợp với chính quyền địa phương và các đơn vị liên quan để hoàn thiện phương án quy hoạch và phát triển hệ thống trạm, trụ sạc trên toàn địa bàn. Mục tiêu trọng tâm là xác định quỹ đất phù hợp và tham mưu các phương án thí điểm đảm bảo quy chuẩn, tiêu chuẩn dùng chung cho mọi loại phương tiện giao thông "xanh".

Việc chuẩn bị kỹ lưỡng về hạ tầng không chỉ phục vụ lộ trình hạn chế phát thải mà còn tạo động lực mạnh mẽ cho người dân chuyển đổi sang các phương tiện thân thiện với môi trường.