Tỉnh giáp biên sẽ quy hoạch một đô thị thành thành trung tâm cửa ngõ kết nối Đồng bằng sông Cửu Long

Ngày 14/10 vừa qua, lãnh đạo Đảng ủy, UBND các phường Tân An, Long An, Khánh Hậu và xã Vĩnh Công (tỉnh Tây Ninh) đã họp bàn về định hướng thu hút đầu tư, phát triển Quy hoạch chung đô thị Tân An đến năm 2050. Theo dự thảo, đô thị sẽ mở rộng không gian phát triển, tăng cường kết nối giao thông liên vùng và khai thác tiềm năng kinh tế đường thủy.

Theo quy hoạch của UBND tỉnh Tây Ninh, đô thị Tân An sẽ có vai trò động lực phát triển kinh tế khu vực phía nam tỉnh Tây Ninh, Đông Nam Bộ và là đô thị cửa ngõ, khai thác tối đa vị trí tiếp giáp tỉnh Đồng Tháp để phát triển thành đầu mối giao thông quan trọng quốc gia và của tỉnh, kết nối trung chuyển gắn với các hành lang kinh tế, trục động lực liên vùng và vùng Đồng bằng sông Cửu Long kết nối với vùng Đông Nam Bộ, Vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.

Tại hội nghị, đại diện Viện Quy hoạch đô thị và nông thôn quốc gia (Bộ Xây dựng) trình bày dự thảo quy hoạch với phạm vi nghiên cứu gồm 3 phường Tân An, Long An, Khánh Hậu và xã Vĩnh Công, tổng diện tích hơn 10.790ha. Trong đó, phường Long An rộng khoảng 3.490ha, phường Tân An 2.550ha, xã Vĩnh Công 2.471ha và phường Khánh Hậu 2.280ha.

So với TP. Tân An, tỉnh Long An trước đây, không gian phát triển đô thị được mở rộng nhờ bổ sung địa bàn xã Vĩnh Công, tạo thêm quỹ đất sinh thái và khu vực trữ nước. Dân số hiện nay khoảng 200.000 người, dự kiến tăng lên 511.300-578.720 người vào năm 2050. Trước khi sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, TP. Tân An, chưa bao gồm địa bàn xã Vĩnh Công hiện nay, đã là đô thị loại II.

Cách TP. HCM khoảng 47km, Tân An nằm trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam, giữ vai trò kết nối Đông Nam Bộ với Tây Nam Bộ. Theo định hướng điều chỉnh quy hoạch tỉnh, đây là một trong 3 trung tâm của tỉnh Tây Ninh. Lợi thế của khu vực còn đến từ mạng lưới giao thông đường bộ tương đối phát triển.

Cao tốc TP. HCM - Trung Lương đi qua các phường Long An và Khánh Hậu với chiều dài khoảng 6,89km, quy mô 4 làn xe. Nút giao IC Tân An kết nối tuyến cao tốc với Quốc lộ 62. Trong khi đó, Quốc lộ 1 có đoạn qua đô thị dài khoảng 10,6km, tuyến tránh TP Tân An dài khoảng 5,7km. Quốc lộ 62 chạy theo hướng Đông - Tây, kết nối Tân An với cửa khẩu quốc tế Bình Hiệp, tạo điều kiện giao thương với Campuchia.

Ngoài các tuyến quốc lộ, khu vực còn có đường tỉnh 827, 833, 834 và đường vành đai TP. Tân An dài hơn 22km, quy mô 4-6 làn xe. Theo dự thảo, Tây Ninh ưu tiên đầu tư tuyến đường tỉnh 817D Tân An - Bình Hiệp với quy mô tối thiểu 8 làn xe. Các phương án kết nối đường sắt cũng được đề cập, gồm tuyến TP. HCM - Cần Thơ và tuyến đường sắt đô thị Tân An - Hưng Nhơn đang được nghiên cứu.

Bên cạnh giao thông đường bộ, sông Vàm Cỏ Tây được xác định là một lợi thế quan trọng trong định hướng phát triển đô thị. Tuyến sông chảy qua trung tâm Tân An, có độ sâu trung bình khoảng 15m tại đoạn qua khu vực này. Theo đơn vị tư vấn, điều kiện đó tạo tiềm năng nghiên cứu phát triển cảng và vận tải hàng hóa, song giao thông đường thủy hiện chủ yếu phục vụ vận chuyển quy mô nhỏ, chưa khai thác hết lợi thế.

Hệ thống đường thủy của đô thị còn có kênh Bảo Định, kết nối sông Vàm Cỏ Tây với sông Tiền và hướng về Mỹ Tho, cùng kênh Rạch Chanh, tạo điều kiện liên kết giao thương với TP. HCM, Đồng Tháp và An Giang. Tại hội nghị, đơn vị tư vấn, doanh nghiệp và chuyên gia đề xuất nghiên cứu xây dựng cảng hàng hóa Tân An trên sông Vàm Cỏ Tây với công suất dự kiến 1 triệu tấn/năm, cùng cảng khách có khả năng đón khoảng 1,2 triệu lượt khách mỗi năm.

Về tổ chức không gian, đô thị Tân An có địa hình đồng bằng tương đối bằng phẳng. Cao độ trung bình tại các phường khoảng 0,8-1,6m, trong khi xã Vĩnh Công thấp hơn, phổ biến từ 0,4-0,8m. Đặc điểm này đòi hỏi quy hoạch phải tính đến yêu cầu thoát nước, trữ nước và phát triển đô thị phù hợp với điều kiện tự nhiên.

Trên cơ sở đó, đơn vị tư vấn đề xuất mô hình phát triển “đa cực - hành lang - sinh thái”. Khu vực lõi Tân An - Long An sẽ tập trung các chức năng hành chính, thương mại và tài chính; phường Khánh Hậu được định hướng phát triển công nghiệp công nghệ cao và logistics. Riêng xã Vĩnh Công ưu tiên nông nghiệp công nghệ cao, hồ điều hòa và du lịch sinh thái, thay vì phát triển đô thị đại trà.

Với quy mô hơn 10.790ha và dân số dự báo có thể đạt gần 580.000 người vào năm 2050, quy hoạch được kỳ vọng tạo thêm dư địa phát triển cho Tân An, nâng cao khả năng kết nối vùng và khai thác các lợi thế về giao thông, thương mại, logistics. Các định hướng cụ thể sẽ tiếp tục được hoàn thiện trong quá trình lập, thẩm định và phê duyệt quy hoạch.