Bến xe khách gần 120 tỷ đầu tiên của Việt Nam sở hữu hầm ngầm với kiến trúc hiện đại dự kiến sẽ 'gánh' thêm nhiều tuyến liên tỉnh

Bến xe Yên Sở có thể "chia lửa" với Giáp Bát, Nước Ngầm

Sau khi chính thức đón khách từ tháng 10/2026, bến xe Yên Sở đang đứng trước khả năng đảm nhận thêm vai trò trong mạng lưới vận tải hành khách liên tỉnh của Hà Nội.

Sở Xây dựng Hà Nội vừa đề nghị 17 tỉnh, thành phố phối hợp thông báo, vận động các doanh nghiệp vận tải nghiên cứu chuyển một phần tuyến xe khách cố định đang khai thác tại bến Giáp Bát và Nước Ngầm về bến Yên Sở, theo nguồn tin trên báo Xây Dựng.

Các địa phương được đề nghị phối hợp gồm Ninh Bình, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị, Huế, Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Gia Lai, Khánh Hòa, Lâm Đồng, Đắk Lắk, TP.HCM, Đồng Nai, Đồng Tháp, Cần Thơ và An Giang.

Theo đó, doanh nghiệp vận tải được khuyến khích chủ động nghiên cứu, đề xuất điều chỉnh phương án khai thác và gửi đăng ký đến Sở Xây dựng Hà Nội cùng cơ quan quản lý tại địa phương.

Đáng chú ý, trong tháng 11/2026, Sở Xây dựng Hà Nội dự kiến nghiên cứu, xây dựng phương án điều chỉnh lộ trình các tuyến vận tải hành khách cố định. Trên cơ sở đánh giá thực tế, cơ quan này có thể xem xét chuyển một số tuyến về Yên Sở nếu cần thiết. Động thái trên cho thấy định hướng khai thác bến xe mới đang được mở rộng so với phương án ban đầu.

Trước đó, ngày 2/10, Sở Xây dựng Hà Nội công bố đưa bến xe Yên Sở vào khai thác. Theo phương án khi đó, bến Giáp Bát và Nước Ngầm tiếp tục duy trì các tuyến hiện hữu nhưng không tiếp nhận tuyến mới; những doanh nghiệp có nhu cầu mở tuyến được hướng dẫn đăng ký tại Yên Sở.

Như vậy, thay vì chỉ tiếp nhận các tuyến mở mới, bến Yên Sở có thể được bổ sung một phần tuyến đang hoạt động tại hai bến xe lân cận. Tuy nhiên, đây mới là định hướng đang nghiên cứu, chưa phải quyết định điều chuyển chính thức.

Theo Sở Xây dựng Hà Nội, việc sắp xếp lại mạng lưới vận tải nhằm khai thác hiệu quả hạ tầng bến xe, phân bổ hợp lý lưu lượng phương tiện và chủ động tổ chức giao thông khu vực phía Nam thành phố.

Đặc biệt, phương án còn hướng tới giảm áp lực giao thông, hạn chế nguy cơ ùn tắc trong quá trình triển khai dự án đầu tư xây dựng Quốc lộ 1A.

Với công suất thiết kế khoảng 800-1.000 lượt xe mỗi ngày, bến Yên Sở được kỳ vọng tạo thêm năng lực tiếp nhận phương tiện cho mạng lưới vận tải liên tỉnh của Thủ đô.

Tuy nhiên, hiệu quả của việc điều chuyển không chỉ phụ thuộc vào khả năng tiếp nhận của bến xe mà còn nằm ở năng lực lưu thông của hệ thống đường kết nối bên ngoài.

Giảm tải cho bến cũ, liệu có tăng áp lực lên cửa ngõ phía Nam?

Báo Đại Đoàn Kết cho biết, việc đưa thêm tuyến vận tải về Yên Sở đặt ra bài toán tổ chức giao thông tại khu vực vốn tập trung nhiều phương tiện, đặc biệt trên trục Vành đai 3 và các tuyến kết nối cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ.

Đại diện nhà xe Đông Lý - đơn vị khai thác khoảng 15 chuyến mỗi ngày trên tuyến Giáp Bát - Thanh Hóa, cho rằng cần đánh giá kỹ khả năng kết nối trước khi thực hiện điều chuyển.

Theo doanh nghiệp, lượng xe tại bến Giáp Bát đã giảm đáng kể, từ khoảng 1.800 lượt xuống còn hơn 700 lượt tại một số thời điểm. Vì vậy, cần xác định rõ nguyên nhân gây ùn tắc trên đường Giải Phóng để có giải pháp phù hợp. Một trong những vấn đề được doanh nghiệp lưu ý là khả năng phát sinh thêm quãng đường và thời gian di chuyển.

Hiện nay, xe xuất phát từ bến Giáp Bát có thể tiếp cận cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ trong khoảng 9-15 phút khi giao thông thuận lợi. Trong khi đó, nếu chuyển về Yên Sở, một số tuyến có thể phải di chuyển qua khu vực nút giao Tam Trinh, đường Đỗ Mười và các tuyến kết nối Vành đai 3. Đây là những khu vực có mật độ lớn xe tải, container và phương tiện cá nhân, thường chịu áp lực giao thông vào giờ cao điểm.

Nếu không có phương án phân luồng cụ thể, việc bổ sung xe khách liên tỉnh có nguy cơ làm gia tăng xung đột giao thông tại các nút giao, thay vì giải quyết triệt để tình trạng ùn tắc.

Ở góc độ chuyên môn, ông Phan Thanh Uy - Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam, cho rằng Hà Nội cần tính toán lưu lượng phương tiện thực tế trên tuyến đường song hành Vành đai 3, đặc biệt tại khu vực bến Yên Sở, trước khi quyết định tổ chức lại các tuyến vận tải.

Theo ông Uy, việc điều chuyển xe khách từ Giáp Bát và Nước Ngầm có thể tác động đáng kể đến hoạt động vận tải và thói quen đi lại của người dân.

Hai bến xe hiện hữu đã có mạng lưới tuyến ổn định, đồng thời được kết nối với hệ thống xe buýt phục vụ hành khách di chuyển vào nội đô. Nếu thay đổi điểm xuất phát và kết thúc hành trình, người dân có thể phải dành thêm thời gian, chi phí để tiếp cận bến mới.

Đối với doanh nghiệp, việc thay đổi lộ trình cũng cần được cân nhắc trên cơ sở chi phí vận hành, thời gian quay đầu phương tiện và khả năng duy trì lượng khách.

Ông Uy dẫn trường hợp bến xe Miền Đông mới tại TP. HCM như một kinh nghiệm cần tham khảo. Dù được đầu tư hiện đại và có kết nối với đường sắt đô thị, lượng khách đến bến vẫn chưa đạt kỳ vọng, trong khi bến cũ tiếp tục được nhiều hành khách lựa chọn.

Thực tế này cho thấy một bến xe có quy mô lớn, cơ sở vật chất hiện đại chưa chắc phát huy hết công suất nếu khả năng tiếp cận và kết nối vận tải công cộng chưa đáp ứng nhu cầu.

Với bến Yên Sở, yêu cầu đặt ra không chỉ là xác định số tuyến có thể tiếp nhận mà còn phải tính toán hướng xe ra vào, khả năng thông hành tại các nút giao, phương án kết nối xe buýt và sự thuận tiện của hành khách.

Đặc biệt, trong bối cảnh Hà Nội đang triển khai nhiều dự án hạ tầng giao thông, việc tổ chức lại mạng lưới vận tải cần được xem xét đồng bộ với kế hoạch thi công, phân luồng và điều tiết phương tiện trên các tuyến đường cửa ngõ.

Nếu được tính toán hợp lý, bến Yên Sở có thể góp phần phân bổ lưu lượng xe khách, khai thác hiệu quả hạ tầng mới và từng bước giảm áp lực cho các bến hiện hữu. Ngược lại, việc điều chuyển thiếu đồng bộ có thể khiến áp lực giao thông dịch chuyển từ khu vực này sang khu vực khác, đồng thời phát sinh bất tiện cho doanh nghiệp và hành khách.

Bởi vậy, thước đo hiệu quả của phương án không đơn thuần là số tuyến được chuyển về bến mới, mà còn ở khả năng giảm ùn tắc, duy trì kết nối thuận tiện và nâng cao chất lượng vận tải hành khách liên tỉnh.