3 loại nước quen thuộc giảm mỡ máu, kiểm soát đường huyết, tăng tuổi thọ: Việt Nam bán rẻ bèo

Không cần đến những loại đồ uống đắt tiền, một số thức uống quen thuộc ở Việt Nam đang được nhiều nghiên cứu quốc tế quan tâm nhờ khả năng hỗ trợ cải thiện cholesterol, triglyceride và đường huyết.

Trà xanh

Nhiều nghiên cứu cho thấy trà xanh có thể góp phần giảm nguy cơ tim mạch nhờ hỗ trợ hạ cholesterol LDL và cải thiện lưu thông máu. Lợi ích này được cho là liên quan đến các hợp chất chống oxy hóa và đặc tính chống viêm của trà xanh, đồng thời giúp hạn chế tác động của các gốc tự do gây stress oxy hóa.

Theo Medical News Today, LDL thường được gọi là cholesterol “xấu” bởi khi tăng cao, loại lipoprotein này có thể góp phần hình thành mảng xơ vữa trong động mạch. Trà xanh chứa nhiều catechin và polyphenol, những hợp chất được nghiên cứu về khả năng hỗ trợ chuyển hóa lipid và hạn chế một phần sự hấp thu cholesterol.

Không chỉ có lợi cho mỡ máu, trà xanh còn được quan tâm ở khả năng hỗ trợ kiểm soát đường huyết. EatingWell, sau khi tham khảo ý kiến các chuyên gia dinh dưỡng, cũng xếp trà xanh vào nhóm đồ uống phù hợp với người cần kiểm soát glucose, đặc biệt khi sử dụng không thêm đường.

Trà gừng

Gừng là gia vị phổ biến tại Việt Nam, thường được pha thành trà nóng hoặc kết hợp cùng trà xanh.

Các nghiên cứu gần đây cho thấy gừng có thể tác động đến một số chỉ số chuyển hóa. Một meta-analysis năm 2026 tổng hợp 13 nghiên cứu ở bệnh nhân tiểu đường type 2 ghi nhận việc bổ sung gừng liên quan đến mức giảm đường huyết lúc đói khoảng 16,3mg/dL, HbA1c khoảng 0,41% và triglyceride khoảng 17mg/dL.

Một phân tích khác công bố tháng 9/2026 cũng cho kết quả tương tự đối với đường huyết lúc đói, HbA1c và triglyceride. LDL giảm nhẹ khoảng 5,5mg/dL, song kết quả giữa các nghiên cứu có độ không đồng nhất tương đối cao.

Bên cạnh tác động lên các chỉ số chuyển hóa, nhiều nghiên cứu quan sát còn ghi nhận mối liên hệ giữa thói quen uống trà và tuổi thọ.

Một meta-analysis công bố năm 2024, tổng hợp 38 bộ dữ liệu đoàn hệ với gần 1,96 triệu người, cho thấy nhóm uống trà nhiều nhất có nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân thấp hơn khoảng 10% và nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch thấp hơn khoảng 14% so với nhóm uống ít nhất.

Một nghiên cứu khác trên gần 500.000 người thuộc UK Biobank cũng ghi nhận những người uống từ hai cốc trà trở lên mỗi ngày có nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân thấp hơn ở mức khiêm tốn so với người không uống.

Đáng chú ý, nghiên cứu công bố tháng 6/2026 từ Hanoi Prospective Cohort Study, theo dõi hơn 42.000 người tại miền Bắc Việt Nam trong khoảng 11 năm, cũng ghi nhận mức tiêu thụ trà xanh cao hơn có liên quan đến nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân thấp hơn. Các tác giả đồng thời nhấn mạnh đây chỉ là mối liên hệ quan sát và cần thêm nghiên cứu để xác nhận nguyên nhân.

Sữa đậu nành không đường

Sữa đậu nành không đường là một trong những đồ uống được nghiên cứu tương đối nhiều về tác động đến cholesterol. Lượng sữa đậu nành sử dụng trong các thử nghiệm cung cấp trung bình khoảng 22g protein đậu nành mỗi ngày.

Kết quả này phù hợp với một phân tích đăng trên The Journal of Nutrition, tổng hợp 46 thử nghiệm lâm sàng. Với lượng protein đậu nành trung bình khoảng 25g/ngày trong 6 tuần, LDL giảm khoảng 4,76mg/dL, tương đương 3–4%.

Harvard Health cũng dẫn lại kết quả này và nhận định khoảng 25g protein đậu nành mỗi ngày có thể giúp LDL giảm ở mức khiêm tốn nhưng vẫn có ý nghĩa khi duy trì trong chế độ ăn lâu dài. Trong một bài viết khác, Harvard đưa thực phẩm từ đậu nành vào nhóm những lựa chọn có thể hỗ trợ giảm cholesterol.

Lợi ích của đậu nành không chỉ đến từ protein. Khi sữa đậu nành được dùng thay cho các thực phẩm chứa nhiều chất béo bão hòa, lượng chất béo không bão hòa trong chế độ ăn có thể tăng lên, từ đó tạo thêm lợi ích đối với cholesterol.

Nhìn chung, trà xanh, trà gừng, một số loại trà thảo mộc và sữa đậu nành không đường đều có thể là những lựa chọn phù hợp trong chế độ ăn lành mạnh. Tuy vậy, không loại đồ uống nào có thể được xem là “thuốc chữa bệnh”.

Với người đang điều trị rối loạn mỡ máu hoặc tiểu đường, các loại đồ uống này chỉ nên đóng vai trò hỗ trợ bên cạnh chế độ ăn hợp lý, vận động, kiểm soát cân nặng và thuốc theo chỉ định của bác sĩ.