5 CTCK đầu tiên được cấp 'vé' tham gia thị trường carbon, thêm công ty vừa nộp hồ sơ
Chỉ trong vài ngày, hàng loạt công ty chứng khoán đã hoàn tất những bước đầu tiên để tham gia thị trường carbon - lĩnh vực được kỳ vọng sẽ chính thức vận hành thí điểm ngay trong tháng 6.
Ngày 15/6, Tổng Công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC) đã chấp thuận 5 thành viên lưu ký và thanh toán giao dịch thị trường carbon, gồm Chứng khoán VPS (VCK), Chứng khoán VietinBank (CTS), Chứng khoán VNDirect (VND), Chứng khoán DNSE (DSE) và Chứng khoán Dầu khí (PSI).
Đến ngày 17/6, Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam (VNX) tiếp tục chấp thuận 3 đơn vị tham gia hệ thống giao dịch gồm Chứng khoán DNSE, Chứng khoán VNDirect và Chứng khoán VietinBank. Mới nhất, ngày 19/6, Chứng khoán MB (MBS) cũng đã nộp hồ sơ đăng ký tham gia hệ thống giao dịch carbon.
Các quyết định trên tạo cơ sở pháp lý để các công ty chứng khoán tham gia toàn bộ quy trình giao dịch trên thị trường carbon, từ đặt lệnh, khớp lệnh đến lưu ký và thanh toán.
Thị trường carbon là nơi giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon. Theo cơ chế này, doanh nghiệp phát thải vượt hạn ngạch phải mua thêm quyền phát thải hoặc tín chỉ carbon, trong khi các đơn vị phát thải thấp hơn có thể bán phần hạn ngạch dư thừa. Mô hình được kỳ vọng tạo động lực giảm phát thải với chi phí hợp lý, đồng thời hình thành nguồn tài chính phục vụ quá trình chuyển đổi xanh.

Tại một sự kiện hồi đầu tháng 6, đại diện Cục Biến đổi khí hậu (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, hầu hết các cấu phần của thị trường carbon đã hoàn tất. Hệ thống đăng ký hạn ngạch phát thải, cơ sở dữ liệu và hạ tầng công nghệ đã sẵn sàng, trong khi các quy chế vận hành cuối cùng và cơ chế cấp phép cho công ty chứng khoán đang được hoàn thiện.
Theo lộ trình của Chính phủ, Việt Nam sẽ triển khai giai đoạn thí điểm trước khi đưa thị trường carbon vào vận hành chính thức. Thị trường này được đánh giá sẽ tác động trực tiếp đến nhiều ngành có lượng phát thải lớn như thép, xi măng, điện, hóa chất và vận tải.
Theo đánh giá của VNDirect, việc hình thành thị trường carbon cũng góp phần đáp ứng các tiêu chí phát triển bền vững (ESG), qua đó tăng sức hấp dẫn đối với dòng vốn đầu tư quốc tế trong bối cảnh Việt Nam dự kiến được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp từ tháng 9/2026.
