HAGL lấy đâu ra tiền để tăng tốc mở rộng vùng trồng cà phê?

Tại báo cáo tài chính soát xét bán niên 2026, bức tranh tài chính của HAGL tiếp tục được cải thiện nếu nhìn vào quy mô tổng thể. Nợ phải trả giảm gần 1.300 tỷ đồng so với đầu năm, còn 10.921 tỷ đồng, trong khi vốn chủ sở hữu tăng gần 3.200 tỷ lên 17.343 tỷ đồng. Tỷ lệ nợ phải trả trên vốn chủ sở hữu theo đó giảm còn khoảng 0,63 lần.

Tuy nhiên, dư nợ vay lại đi theo chiều ngược lại. Cuối tháng 6, các khoản vay của HAGL đạt gần 8.700 tỷ, gồm 5.351 tỷ đồng vay ngắn hạn và 3.304 tỷ đồng vay dài hạn.

Áp lực vốn vì thế chưa thể xem là đã giảm. Trong 6 tháng đầu năm, HAGL thực tế đã chi 762 tỷ đồng tiền lãi vay, gấp 3,8 lần cùng kỳ năm trước.

Đáng chú ý, con số này xuất hiện trong bối cảnh bầu Đức từng đặt mục tiêu đưa HAGL về trạng thái sạch nợ trong năm 2026. Với diễn biến dư nợ hiện tại, việc hoàn thành cam kết này trong những tháng còn lại sẽ không dễ dàng, nhất là khi doanh nghiệp đang chuyển sang một giai đoạn đầu tư mới.

HAGL không còn chỉ xoay quanh chuối và sầu riêng. Mô hình “bốn cây, một con” với sự xuất hiện của cà phê và dâu tằm đang khiến nhu cầu vốn cho phát triển vùng trồng tăng lên đáng kể.

Tại roadshow IPO của HAGL Invest (HGI) ngày 18/8, ông Đoàn Nguyên Đức cho biết đến tháng 10/2026, HAGL dự kiến hoàn thành khoảng 10.000ha cà phê. Nếu tiến độ đạt yêu cầu, doanh nghiệp đang cân nhắc hoàn thành toàn bộ 20.000ha ngay trong năm 2027.

“Đến tháng 10/2027, chúng tôi sẽ bắt đầu có doanh số từ cà phê. Chắc chắn doanh thu này sẽ đóng góp một vai trò tương đối lớn và có thể sẽ lớn hơn doanh thu từ sầu riêng và chuối. Tuy nhiên, đây là nhận định của chúng tôi ở thời điểm hiện tại, khi sản phẩm chưa được thu hoạch và đưa ra thị trường”, bầu Đức nói.

Để nhìn rõ hơn bài toán vốn, tại cuối quý II/2026, HAGL đang ghi nhận gần 3.100 tỷ đồng chi phí xây dựng cơ bản dở dang liên quan đến phát triển diện tích cà phê và gần 5.800 tỷ đồng phát triển vườn cây ăn quả.

Đây là lượng vốn đã được đưa vào các dự án nhưng chưa chuyển hóa hoàn toàn thành doanh thu, trong khi chu kỳ đầu tư cây trồng cần thời gian trước khi tạo dòng tiền.

HAGL hiện có hơn 1.200 tỷ đồng tiền mặt cùng gần 4.000 tỷ đầu tư tài chính ngắn hạn. Tuy nhiên, quy mô này vẫn đặt ra câu hỏi về khả năng đáp ứng nhu cầu vốn nếu tốc độ mở rộng vùng trồng được đẩy nhanh.

Một nguồn vốn đáng chú ý khác đã được HAGL sử dụng là trái phiếu. Ngày 29/4/2026, doanh nghiệp hoàn tất phát hành lô trái phiếu HAG12601, huy động 2.000 tỷ đồng. Khoản vốn này dự kiến được sử dụng để góp vốn triển khai các hoạt động hợp tác kinh doanh với các đơn vị thành viên, phục vụ chiến lược phát triển vùng cà phê 20.000ha.

Lô trái phiếu có kỳ hạn 36 tháng, được bảo đảm bằng bảo lãnh thanh toán của tổ chức tín dụng. HAGL cũng đã thông qua kế hoạch đề nghị OCB (chủ nợ lớn nhất) cấp bảo lãnh thanh toán với tổng giá trị 2.135 tỷ đồng, gồm tiền gốc và các khoản lãi, phạt phát sinh theo quy định.

Như vậy, bên cạnh dòng tiền kinh doanh, huy động vốn và tái đầu tư lợi nhuận đang là hai nguồn lực quan trọng để HAGL tiếp tục mở rộng vùng trồng mà không phải phụ thuộc hoàn toàn vào việc gia tăng nợ vay.

Bài toán của HAGL vì thế không chỉ nằm ở việc có thể trồng thêm bao nhiêu hecta cà phê, mà là tốc độ mở rộng có phù hợp với sức khỏe dòng tiền hay không. Khi cây cà phê chưa tạo doanh thu cho tới năm 2027, doanh nghiệp sẽ phải tiếp tục tài trợ một chu kỳ đầu tư tương đối dài.

Trong khi đó, tham vọng của bầu Đức ngày càng lớn. Ông từng đặt mục tiêu HAGL đạt lợi nhuận 10.000 tỷ đồng vào giai đoạn 2029-2030. Muốn đi đến con số này, doanh nghiệp trước hết phải giải được bài toán vốn cho hàng chục nghìn hecta vùng trồng đang được mở rộng.

Nói cách khác, câu chuyện tăng trưởng mới của HAGL đang bắt đầu từ một câu hỏi rất thực tế: tiền ở đâu để trồng cây, và dòng tiền nào sẽ nuôi được tham vọng 20.000ha trước khi những vườn cây này bắt đầu tạo doanh thu?