Hòa Phát trước cơ hội tham gia sản xuất ray đường sắt tốc độ cao, Việt Nam hướng tới làm chủ công nghệ
Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam với chiều dài khoảng 1.541 km, tổng nhu cầu ray có thể lên tới khoảng 6.164 km, tương đương 380.000 - 400.000 tấn thép ray.
Bộ Khoa học và Công nghệ vừa hoàn thành báo cáo thẩm định đối với nhiệm vụ khoa học và công nghệ “Nghiên cứu phát triển các kết cấu đường ray cho đường sắt tốc độ cao Việt Nam” và gửi Bộ Xây dựng xem xét hoàn thiện hồ sơ.
Tại phiên họp ngày 29/6/2026, Hội đồng Thẩm định đã thống nhất thông qua hồ sơ đề xuất nhiệm vụ, đồng thời đề nghị tiếp tục bổ sung các tiêu chí về mức độ làm chủ công nghệ, tỷ lệ nội địa hóa, khả năng thương mại hóa và phương án huy động nguồn lực.
Đây được xem là bước đi quan trọng trong lộ trình nghiên cứu, làm chủ công nghệ sản xuất kết cấu đường ray phục vụ các dự án đường sắt quy mô lớn trong nước, đặc biệt là tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam.
Theo Bộ Xây dựng, nhiệm vụ nghiên cứu không chỉ tập trung vào sản xuất ray mà còn bao gồm việc xây dựng tiêu chuẩn mác thép, quy trình công nghệ, công nghệ kiểm tra không phá hủy, thử nghiệm và đánh giá chất lượng sản phẩm.
Việc phát triển công nghệ ray đường sắt tốc độ cao được đánh giá có ý nghĩa chiến lược khi Việt Nam chuẩn bị triển khai nhiều dự án đường sắt quốc gia, đường sắt đô thị và đường sắt tốc độ cao.
Riêng dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam với chiều dài khoảng 1.541 km, tổng nhu cầu ray có thể lên tới khoảng 6.164 km, tương đương 380.000 - 400.000 tấn thép ray.
Quy mô nhu cầu lớn này được xem là động lực thúc đẩy các doanh nghiệp trong nước tham gia phát triển công nghiệp đường sắt, giảm phụ thuộc vào nguồn cung nhập khẩu.
Trong lĩnh vực sản xuất thép, Công ty cổ phần Ray và Thép đặc biệt Hòa Phát Dung Quất đã đầu tư dây chuyền sản xuất ray đường sắt tốc độ cao nhập khẩu từ Đức, cùng hệ thống phòng thí nghiệm phục vụ nghiên cứu, chế tạo ray và phụ kiện đường sắt tốc độ cao.
Theo đánh giá của Bộ Xây dựng, với năng lực luyện kim, cán thép, hệ thống thiết bị sản xuất và kinh nghiệm hợp tác quốc tế, Hòa Phát cơ bản đáp ứng các điều kiện cần thiết để tham gia triển khai nhiệm vụ khi được giao.
Bên cạnh doanh nghiệp, việc phát triển công nghệ ray đường sắt tốc độ cao cũng được kỳ vọng tạo động lực cho các ngành công nghiệp hỗ trợ như luyện kim, cơ khí chế tạo, vật liệu mới, đồng thời hình thành hệ sinh thái gồm doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học trong lĩnh vực đường sắt.
Nếu làm chủ được công nghệ sản xuất các vật tư chiến lược, Việt Nam có thể nâng cao năng lực tự chủ, chủ động hơn trong chuỗi cung ứng và từng bước phát triển ngành công nghiệp đường sắt hiện đại.
