NÓNG: Quốc hội cho ý kiến về Luật Đất đai, Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản sửa đổi

Những dự luật có tác động trực tiếp đến thị trường bất động sản sẽ được Quốc hội cho ý kiến lần đầu tại kỳ họp khóa XVI không thường lệ. Đây cũng là bước triển khai cụ thể hóa các định hướng lớn được xác lập trong Nghị quyết số 21-NQ/TW về hoàn thiện chính sách, pháp luật đất đai.

Sáng 3/8, Quốc hội khóa XVI khai mạc Kỳ họp không thường lệ đầu tiên. Theo chương trình dự kiến, một trong những nội dung được dư luận đặc biệt quan tâm là việc Quốc hội cho ý kiến lần đầu đối với ba dự luật có ảnh hưởng sâu rộng đến thị trường bất động sản, gồm Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi).

Kỳ họp dự kiến diễn ra từ ngày 3/8 đến 24/8, chia thành hai đợt. Đợt một kéo dài từ ngày 3/8 đến sáng 13/8; đợt hai từ ngày 19/8 đến 24/8. Trong thời gian từ 13-18/8, các cơ quan của Quốc hội và Chính phủ sẽ tiếp thu, chỉnh lý, hoàn thiện các dự thảo luật và nghị quyết trước khi trình Quốc hội xem xét, biểu quyết thông qua ở giai đoạn sau.

Theo chương trình, Quốc hội sẽ xem xét, quyết định 33 nội dung, trong đó có việc thông qua 15 dự án luật, 4 nghị quyết quy phạm pháp luật, đồng thời cho ý kiến lần đầu đối với 7 dự án luật.

Đáng chú ý, nhóm dự luật được đưa ra lấy ý kiến lần này gồm Bộ luật Hình sự (sửa đổi), Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi), Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất) và Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi).

Cụ thể hóa định hướng lớn của Nghị quyết 21 về đất đai

Việc sửa đổi đồng thời Luật Đất đai, Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản diễn ra trong bối cảnh Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV vừa ban hành Nghị quyết số 21-NQ/TW về quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan.

Trước đó, tại Hội nghị toàn quốc quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết ngày 29/7, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cho biết, sau bốn năm thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW, công tác quản lý đất đai đã có nhiều chuyển biến theo hướng phù hợp với cơ chế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, góp phần nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất, đồng thời khơi thông nguồn lực phục vụ phát triển.

Tuy nhiên, đất đai vẫn là lĩnh vực còn nhiều tồn tại, dễ phát sinh khiếu nại, tố cáo, thất thoát, lãng phí, tham nhũng, tiêu cực và lợi ích nhóm. Một số quy định hiện hành chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn, đặc biệt trong các khâu quy hoạch, giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất, thu hồi đất, bồi thường, tái định cư, tài chính đất đai và xác định giá đất.

Trên cơ sở tổng kết thực tiễn và đánh giá toàn diện những kết quả cũng như hạn chế của Nghị quyết 18, Trung ương đã thống nhất ban hành Nghị quyết số 21-NQ/TW thay thế, tiếp tục kế thừa các quan điểm còn phù hợp, đồng thời bổ sung nhiều định hướng mới nhằm hoàn thiện hệ thống pháp luật đất đai theo hướng đồng bộ, minh bạch và khả thi.

Theo định hướng của Nghị quyết, việc sửa đổi pháp luật không chỉ hướng tới khai thông nguồn lực đất đai phục vụ mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững, mà còn phải bảo đảm quản lý chặt chẽ, thực hiện công bằng xã hội, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, giữ vững quốc phòng, an ninh và bảo vệ môi trường.

Khẳng định nguyên tắc quản lý đất đai

Nghị quyết 21 tiếp tục làm rõ các nguyên tắc nền tảng trong chế độ quản lý và sử dụng đất. Theo đó, đất đai được xác định là tài nguyên đặc biệt của quốc gia, là không gian sinh tồn và phát triển, đồng thời là nguồn lực quan trọng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và chủ quyền quốc gia.

Nghị quyết khẳng định đất đai thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước là đại diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý; không tư nhân hóa đất đai và không cho phép người nước ngoài nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất dưới bất kỳ hình thức nào, ngoại trừ trường hợp người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài theo quy định của pháp luật.

Nhà nước thực hiện quyền đại diện chủ sở hữu thông qua việc quyết định quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; thu hồi đất; giao đất, cho thuê đất; công nhận quyền sử dụng đất; cho phép chuyển mục đích sử dụng đất; quy định thời hạn sử dụng đất; quyết định giá đất và chính sách tài chính đất đai, đồng thời điều tiết phần giá trị tăng thêm từ đất không do người sử dụng đất tạo ra. Nghị quyết cũng yêu cầu việc phân bổ, quản lý và sử dụng đất phải bảo đảm công bằng, hiệu quả, khai thác hợp lý nguồn lực, đồng thời ngăn ngừa tình trạng thất thoát và lãng phí.