Số doanh nghiệp giải thể tăng gấp đôi, bình quân mỗi tháng có 18.200 doanh nghiệp rời thị trường

Sáng 3/11, Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố báo cáo tình hình kinh tế - xã hội tháng 10 và 10 tháng năm 2026, cho thấy bức tranh doanh nghiệp có những diễn biến trái chiều: vốn đăng ký tăng mạnh nhưng số doanh nghiệp gia nhập thị trường giảm, trong khi số doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể tăng hơn gấp đôi.

Cụ thể, trong tháng 10, cả nước có gần 12.600 doanh nghiệp thành lập mới, với tổng vốn đăng ký gần 254.800 tỷ đồng và gần 66.300 lao động đăng ký. So với tháng 9, số doanh nghiệp tăng 8,7%, vốn đăng ký tăng 45%, nhưng số lao động giảm 12,1%.

Đáng chú ý, so với cùng kỳ năm trước, số doanh nghiệp thành lập mới trong tháng 10 giảm 29,9%, số lao động đăng ký giảm 29,2%. Ngược lại, tổng vốn đăng ký tăng 47,7%.

Quy mô vốn đăng ký bình quân của một doanh nghiệp thành lập mới trong tháng đạt 20,2 tỷ đồng, tăng 33,3% so với tháng trước và tăng tới 110,6% so với cùng kỳ năm 2025.

Ngoài ra, tháng 10 ghi nhận gần 11.100 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động, tăng 27,4% so với tháng trước nhưng giảm 4,2% so với cùng kỳ. Tính chung, số doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động đạt 23.700 doanh nghiệp.

Ở chiều ngược lại, trong tháng có 4.726 doanh nghiệp đăng ký tạm ngừng kinh doanh có thời hạn; 8.032 doanh nghiệp ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể và 7.513 doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể. Đáng lưu ý, số doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể tăng 65,6% so với cùng kỳ năm trước.

Gần 56.300 doanh nghiệp giải thể, tăng hơn gấp đôi

Tính chung 10 tháng năm 2026, cả nước có gần 162.300 doanh nghiệp đăng ký thành lập mới, với tổng vốn đăng ký gần 2,14 triệu tỷ đồng và 799.400 lao động đăng ký.

So với cùng kỳ năm trước, số doanh nghiệp thành lập mới giảm 0,4%, số lao động đăng ký giảm 17,4%, trong khi vốn đăng ký tăng 34,3%. Vốn đăng ký bình quân mỗi doanh nghiệp đạt 13,2 tỷ đồng, tăng 34,8%.

Tổng số vốn đăng ký bổ sung vào nền kinh tế trong 10 tháng đạt gần 5,8 triệu tỷ đồng, tăng 11,6% so với cùng kỳ năm trước.

Tuy nhiên, số doanh nghiệp quay trở lại hoạt động chỉ đạt gần 81.400, giảm 12,5%. Qua đó, tổng số doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động đạt hơn 243.600, giảm 4,8% so với cùng kỳ năm 2025. Bình quân mỗi tháng có khoảng 24.400 doanh nghiệp gia nhập thị trường.

Đáng chú ý hơn cả là số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường. Trong 10 tháng, có gần 92.000 doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn, giảm 12,7%; hơn 33.700 doanh nghiệp ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể, giảm 42,3%.

Trong khi đó, số doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể lên tới gần 56.300, tăng 109,8% so với cùng kỳ năm trước. Đây là mức tăng đáng chú ý, cho thấy áp lực đào thải trên thị trường vẫn hiện hữu.

Tính chung cả ba nhóm doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh, ngừng hoạt động chờ giải thể và hoàn tất thủ tục giải thể, bình quân mỗi tháng có khoảng 18.200 doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường.

Xét theo khu vực kinh tế, trong 10 tháng, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản có 1.697 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 10,6% so với cùng kỳ; khu vực công nghiệp và xây dựng có gần 40.000 doanh nghiệp, tăng 9,1%.

Ngược lại, khu vực dịch vụ ghi nhận gần 120.600 doanh nghiệp thành lập mới, giảm 3,4%. Đây cũng là khu vực chiếm số lượng doanh nghiệp thành lập mới lớn nhất trong ba khu vực kinh tế.

Những con số trên cho thấy sự phân hóa trong bức tranh doanh nghiệp: vốn đăng ký bình quân tăng mạnh, phản ánh quy mô vốn đăng ký của các doanh nghiệp mới lớn hơn, nhưng số doanh nghiệp gia nhập thị trường vẫn suy giảm. Đặc biệt, số doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể tăng hơn gấp đôi là diễn biến cần được theo dõi sát trong những tháng cuối năm.