Trái phiếu Chính phủ toàn cầu bị bán tháo, chuyên gia chỉ ra hai tác động lớn với Việt Nam
Lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ, Nhật, Anh và Đức đồng loạt tăng mạnh đang tạo áp lực lên tỷ giá, lãi suất và dòng vốn tại các thị trường mới nổi. Chuyên gia cho rằng Việt Nam có thể chịu tác động, nhưng mức độ còn phụ thuộc điều hành vĩ mô.
Đợt bán tháo trái phiếu Chính phủ trên nhiều thị trường lớn đang kéo lợi suất tăng mạnh, trong bối cảnh nhà đầu tư lo ngại lạm phát tái bùng phát, giá dầu tăng và gánh nặng tài khóa tại các nền kinh tế lớn.

Trong phiên 2/9, lợi suất trái phiếu Chính phủ Đức kỳ hạn 10 năm tăng lên 3,378%, cao nhất kể từ năm 2011. Tại Nhật Bản, lợi suất kỳ hạn 10 năm đứng ở 3,016% sau khi lần đầu vượt 3% trong 3 thập kỷ. Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm có thời điểm lên 4,814%, trong khi trái phiếu Chính phủ Anh cùng kỳ hạn lập đỉnh mới kể từ sau năm 2008.
Áp lực lên tỷ giá, lãi suất và chi phí vốn
Theo TS Bùi Lê Minh, Giảng viên Khoa Tài chính, Đại học FPT, đà tăng lợi suất trái phiếu toàn cầu có thể được xem là một cú siết tài chính đối với Việt Nam.
Theo ông, khi trái phiếu tại các thị trường phát triển như Mỹ, Nhật Bản và châu Âu trở nên hấp dẫn hơn, dòng vốn có khả năng rút khỏi các thị trường mới nổi. Điều này tạo áp lực lên VND và thị trường chứng khoán Việt Nam.
Trong bối cảnh đó, Ngân hàng Nhà nước sẽ khó hạ lãi suất mạnh nếu ưu tiên ổn định vĩ mô và tỷ giá. Lợi suất trong nước có thể phải duy trì ở mức cao hơn do phần bù rủi ro toàn cầu tăng, kéo theo chi phí vốn và chi phí phát hành trái phiếu Chính phủ, trái phiếu doanh nghiệp.
TS. Bùi Lê Minh cho rằng bất động sản và các doanh nghiệp có nhu cầu tái cấp vốn sẽ chịu ảnh hưởng đáng kể. Bên cạnh đó, danh mục trái phiếu lãi suất cố định của ngân hàng và quỹ đầu tư cũng có thể giảm giá khi được định giá lại.
Một rủi ro khác đến từ lạm phát nhập khẩu khi giá dầu tăng và USD mạnh lên, làm gia tăng chi phí năng lượng, logistics và nguyên liệu. Tuy nhiên, tác động tới Việt Nam không hoàn toàn tương đồng với các thị trường phát triển do thị trường trái phiếu Chính phủ Việt Nam vẫn dựa chủ yếu vào nhà đầu tư trong nước.
Theo chuyên gia, trong bối cảnh này, chính sách phù hợp là duy trì tỷ giá linh hoạt, điều tiết thanh khoản có mục tiêu và tránh kích thích tín dụng quá mức.
Chứng khoán có thể rung lắc nhưng mở ra cơ hội tích lũy
Ở góc nhìn thận trọng hơn về tác động ngắn hạn nhưng tích cực với trung và dài hạn, ông Tạ Việt Dự, Giám đốc Trung tâm Khách hàng cao cấp, Chứng khoán KBSV, cho rằng mặt bằng lãi suất cao, tỷ giá và lạm phát là những yếu tố cần theo dõi khi lợi suất trái phiếu toàn cầu tăng mạnh.
Dù vậy, ông kỳ vọng NHNN và Chính phủ sẽ tiếp tục điều hành để xử lý các áp lực này. Trong nước, lãi suất đang có xu hướng ổn định, tỷ giá hạ, lãi suất qua đêm thấp, trong khi đầu tư công và các chính sách hỗ trợ kinh tế tiếp tục được đẩy mạnh. Đây được xem là những yếu tố tạo nền tảng cho triển vọng trung và dài hạn.
Với TTCK, ông Dự cho rằng tác động từ diễn biến trái phiếu toàn cầu trước mắt có thể tạo ra những nhịp rung lắc, điều chỉnh. Tuy nhiên, nếu xảy ra, đây có thể trở thành cơ hội để nhà đầu tư tích lũy những cổ phiếu có nền tảng tốt, thuộc nhóm đầu ngành, còn định giá hấp dẫn và có câu chuyện tăng trưởng trong thời gian tới.
Về trung và dài hạn, chuyên gia KBSV kỳ vọng dòng vốn ngoại có thể trở lại mạnh với quy mô khoảng 5-10 tỷ USD, thậm chí cao hơn, khi Việt Nam được nâng hạng thị trường và phát triển trung tâm tài chính. Theo ông, đây có thể trở thành động lực quan trọng hỗ trợ thị trường chứng khoán đi lên.
Diễn biến phiên 3/9 phần nào phản ánh áp lực điều chỉnh trên TTCK Việt Nam. VN-Index có thời điểm giảm hơn 30 điểm, lùi về sát 1.800 điểm trước khi thu hẹp đà giảm. Kết phiên sáng, chỉ số mất 10,6 điểm xuống 1.821,6 điểm; HoSE ghi nhận 202 mã giảm và 88 mã tăng. Các nhóm ngân hàng, bất động sản, chứng khoán, tiêu dùng và thép đồng loạt chịu áp lực, trong khi dầu khí là nhóm hiếm hoi duy trì sắc xanh. Giá trị khớp lệnh trên HoSE đạt hơn 8.000 tỷ đồng.