Dự án cao tốc gần 44.000 tỷ, sở hữu cầu cao 105m tại tỉnh lớn thứ 2 Việt Nam nhận chỉ đạo 'nóng'

Sáng 7/11, trong chương trình công tác tại Gia Lai, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc kiểm tra tiến độ dự án đường bộ cao tốc Quy Nhơn - Pleiku, tập trung vào tình hình thi công, giải phóng mặt bằng và khả năng đáp ứng vật liệu, thiết bị của các nhà thầu.

Tuyến cao tốc dài 125km, bắt đầu tại Quốc lộ 19B, gần sân bay Phù Cát, kết thúc tại đường Hồ Chí Minh ở khu vực Pleiku. Dự án có quy mô 4 làn xe, tổng mức đầu tư 43.734 tỷ đồng, do UBND tỉnh Gia Lai làm cơ quan chủ quản, dự kiến hoàn thành và đưa vào khai thác năm 2029.

Toàn tuyến được chia thành ba dự án thành phần. Trong đó, thành phần 1 dài 22km, vốn đầu tư 6.989 tỷ đồng; thành phần 2 dài 68km, vốn 27.576 tỷ đồng; thành phần 3 dài 35km, vốn 9.169 tỷ đồng. Hai dự án thành phần 1 và 3 khởi công ngày 19/12/2025, thành phần 2 khởi công ngày 19/8/2026.

Tập trung bù tiến độ tại gói thầu XL02

Tại gói thầu XL01 thuộc dự án thành phần 1, nhà thầu đã huy động hơn 300 máy móc, thiết bị và hơn 500 nhân lực, tổ chức 32 mũi thi công trên đoạn tuyến dài 12km. Các công việc chủ yếu gồm xử lý nền đất yếu, đắp nền đường, xây dựng hệ thống thoát nước và công trình trên tuyến.

Nhà thầu đặt mục tiêu thông xe kỹ thuật gói thầu vào ngày 31/12/2027, hoàn thành trong năm 2028. Nguồn đất đắp cơ bản được bảo đảm, nhưng khâu vận chuyển còn vướng do một số đường dân sinh nhỏ hẹp, ảnh hưởng đến sinh hoạt của người dân. Một số đoạn nền đắp cao khoảng 12m cũng đòi hỏi biện pháp thi công phù hợp và kiểm soát chặt độ lún.

Ở gói thầu XL02, đoạn Km12-Km22, giá trị thực hiện đạt hơn 360 tỷ đồng, tương đương khoảng 18% giá trị xây lắp khoảng 2.000 tỷ đồng. Công trường huy động hơn 500 máy móc, thiết bị, hơn 1.000 nhân lực và tổ chức 32 mũi thi công. Tuy nhiên, tiến độ vẫn chậm so với kế hoạch, buộc các nhà thầu phải tập trung nguồn lực để bù khối lượng.

Cầu vượt sông Kôn là một trong những hạng mục lớn của gói thầu này, dài hơn 1,1km với 28 nhịp. Theo báo cáo, nhà thầu đã thi công 11 trụ, mố; hoàn thành hơn 230 trong tổng số 330 cọc khoan nhồi và đúc 70 trong tổng số 260 dầm cầu.

Kiểm tra tại đây, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu theo dõi sát dòng chảy từ thượng nguồn, tính toán khả năng thoát lũ và đẩy nhanh thi công các trụ cầu còn lại. Việc tổ chức thi công trong lòng sông phải gắn với phương án xử lý công trình tạm, bảo đảm an toàn khi lưu lượng nước tăng cao.

Rà soát năng lực nhà thầu, giữ chặt yêu cầu kỹ thuật

Thách thức lớn về kỹ thuật nằm ở dự án thành phần 2, nơi tuyến đi qua địa hình đồi núi chia cắt. Đoạn tuyến này có hai hầm xuyên núi An Khê và Mang Yang, tổng chiều dài khoảng 5,75km, cùng các cầu có trụ cao trên 100m. Riêng cầu Ba La 2 có trụ thiết kế cao khoảng 105m.

Các nhà thầu đang mở đường tiếp cận cửa hầm, tập kết thiết bị và triển khai những hạng mục ban đầu. Địa hình phức tạp gây khó khăn cho việc vận chuyển vật liệu, trong khi thi công cầu cao và hầm xuyên núi đòi hỏi năng lực kỹ thuật, tổ chức công trường và nguồn lực lớn.

Qua kiểm tra, Phó Thủ tướng Thường trực ghi nhận nỗ lực giải phóng mặt bằng của Gia Lai, đồng thời yêu cầu tiếp tục tháo gỡ các điểm nghẽn về vận chuyển vật liệu và đường tiếp cận công trường.

Yêu cầu xuyên suốt là đẩy nhanh tiến độ phải đi cùng chất lượng và an toàn. Các vị trí nền đất yếu, nền đắp cao, có nguy cơ lún phải được kiểm soát nghiêm, áp dụng biện pháp thi công phù hợp với điều kiện thực tế.

Phó Thủ tướng Thường trực cũng yêu cầu rà soát năng lực thực tế của từng nhà thầu, đặc biệt là khả năng huy động nhân lực, máy móc khi một số doanh nghiệp cùng lúc tham gia nhiều dự án. Nhà thầu phải bố trí đủ nguồn lực đáp ứng tiến độ, tuân thủ yêu cầu kỹ thuật và thực hiện nghiêm nghĩa vụ bảo hành công trình trong thời hạn 5 năm theo hợp đồng.

Khi hoàn thành, cao tốc Quy Nhơn - Pleiku được kỳ vọng rút ngắn hành trình giữa hai khu vực từ khoảng 4 giờ xuống còn 1,5 giờ, đồng thời chia sẻ lưu lượng, giảm áp lực cho Quốc lộ 19.

Tuyến đường còn mở trục kết nối tốc độ cao giữa duyên hải và Tây Nguyên, đưa hàng hóa từ các vùng sản xuất, khu công nghiệp tiếp cận thuận lợi hơn với hệ thống cảng biển, tạo thêm động lực cho thương mại, du lịch và logistics. Để sớm hiện thực hóa lợi thế này, những điểm nghẽn về vật liệu và mặt bằng cần được tháo gỡ kịp thời, bảo đảm công trường duy trì tiến độ và đáp ứng các mốc thông tuyến đã đề ra.