Rà soát khẩn cấp tuyến đường sắt do nhà thầu Trung Quốc thi công, nhiều hạng mục hư hại nặng
Sau sự cố mảng vữa rơi trúng xe buýt BRT, Sở Xây dựng Hà Nội đã yêu cầu kiểm định khẩn cấp toàn tuyến đường sắt đô thị Cát Linh - Hà Đông.
Yêu cầu khẩn trương rà soát toàn tuyến Cát Linh - Hà Đông
Vừa qua, một mảng vữa tại khu vực gắn biển tên ga Văn Khê bất ngờ bong tróc, rơi từ độ cao hàng chục mét xuống đường và va trúng xe buýt nhanh BRT đang lưu thông, khiến kính sườn xe bị vỡ. Theo kết quả kiểm tra ban đầu, lớp vữa này được thi công với độ dày khoảng 5cm nhưng không có lưới liên kết bên trong.

Ngay sau sự cố, Sở Xây dựng Hà Nội đã yêu cầu Công ty TNHH MTV Đường sắt Hà Nội (Hanoi Metro) khẩn trương thuê đơn vị tư vấn độc lập để kiểm định, đánh giá tổng thể hiện trạng các kết cấu tương tự tại toàn bộ 12 nhà ga trên tuyến. Đối với những vị trí có dấu hiệu nứt, bong tróc hoặc tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn, đơn vị vận hành phải xử lý ngay lập tức và hoàn thành việc khắc phục triệt để trong tháng 7/2026.
Đồng thời, Sở Xây dựng cũng giao Hanoi Metro khẩn trương hoàn thiện hồ sơ để bổ sung các nội dung sửa chữa vào danh mục dự án bảo trì kết cấu hạ tầng đường sắt đô thị năm 2026.
Nhiều hạng mục xuống cấp
Dự án đường sắt Cát Linh - Hà Đông bắt đầu được xây dựng từ tháng 10/2011 và chính thức đưa vào khai thác thương mại từ tháng 11/2021. Ban đầu, dự án có tổng mức đầu tư được duyệt là 8.769,9 tỷ đồng, tuy nhiên sau đó đã đội vốn lên mức 18.001,5 tỷ đồng.
Hiện tại, công trình dài 13,05km này đã bộc lộ nhiều dấu hiệu xuống cấp trên toàn tuyến. Ghi nhận từ báo Dân trí ngày 15/6, hệ thống thang cuốn tại các ga Yên Nghĩa, Văn Quán và La Thành thường xuyên trong tình trạng ngừng hoạt động, buộc hành khách phải đi bộ trên bậc thang cuốn.

Hệ thống lan can kính cường lực cũng hư hại nghiêm trọng. Cụ thể, kính tại ga Văn Khê và Văn Quán rạn nứt dạng mạng nhện toàn bộ bề mặt; kính tại ga La Thành bị vỡ, trong khi ga Thái Hà bị khuyết hoàn toàn một ô kính nhưng chưa được thay thế.
Phía trên trần, các tấm ốp nhôm (alu) tại ga La Khê bị bong bật, xô lệch lơ lửng trên đầu hành khách; tại gầm ga Láng, nhiều tấm ốp méo mó hoặc rơi mất làm lộ kết cấu bên trong. Trước đó, tuyến đường sắt này cũng từng xảy ra tình trạng dột nước khi mưa lớn.

Hồ sơ tổng thầu Trung Quốc
Đảm nhận vai trò Tổng thầu EPC của dự án là Công ty TNHH Tập đoàn Cục 6 Đường sắt Trung Quốc (CRSG) - công ty con trực thuộc Tập đoàn đường sắt Trung Quốc (CREC). Dù doanh nghiệp này có quy mô 15.000 nhân viên và từng xây dựng hàng loạt tuyến đường sắt quốc gia tại Trung Quốc, nhưng tại dự án Cát Linh - Hà Đông, ông Trần Văn Lục, Giám đốc Ban quản lý dự án đường sắt, Cục Đường sắt, Bộ GTVT (chủ đầu tư dự án) cho biết đây là lần đầu tiên CRSG nhận thầu với tư cách nhà thầu EPC trong lĩnh vực đường sắt đô thị.
Việc chưa từng có kinh nghiệm làm tổng thầu EPC đường sắt đô thị khiến CRSG lúng túng và bộc lộ nhiều hạn chế trong công tác quản lý, chỉ đạo điều hành. Tổng thầu phụ thuộc nhiều vào các đơn vị liên kết và chưa đáp ứng đúng các yêu cầu của chủ đầu tư, dẫn đến việc liên tục lỡ hẹn, chậm tiến độ so với mục tiêu hoàn thành ban đầu là cuối năm 2017.
Theo báo cáo của Chính phủ, bên cạnh yếu tố giải phóng mặt bằng hay trượt giá, sự non kém kinh nghiệm của các đơn vị tư vấn và những thay đổi trong bước thiết kế kỹ thuật như tăng số tầng nhà ga từ 2 lên 3 tầng, xử lý nền đất yếu, thay đổi vật liệu vỏ tàu là những nguyên nhân khiến dự án bị kéo dài và đội vốn hơn 9.200 tỷ đồng.
